Płock co warto zobaczyć – dawna stolica Polski z najpiękniejszym widokiem na Wisłę
Często pytacie mnie Państwo, dokąd wybrać się na weekendowy wyjazd, który połączy bogatą historię z pięknymi krajobrazami, a jednocześnie nie będzie męczący i zatłoczony. Od lat z niezmiennym przekonaniem odpowiadam: do Płocka. To miasto, niegdyś stolica Polski, dziś urzeka spokojem, wspaniałą architekturą i widokiem na Wisłę, który śmiało może konkurować z tymi najbardziej znanymi w kraju. Jeśli zastanawiacie się, płock co warto zobaczyć, zapraszam na wspólną podróż po jego zakątkach. Gwarantuję, że po lekturze tego przewodnika, spakujecie walizki.
Historia Płocka w pigułce – dlaczego to miejsce jest tak wyjątkowe?
Zanim wyruszymy na spacer, warto zrozumieć, dlaczego Płock jest tak ważnym punktem na historycznej mapie Polski. To nie jest kolejne, ładne miasto na Mazowszu. To miejsce, gdzie w XI i XII wieku biło serce państwa polskiego. To właśnie tutaj rezydowali władcy – Władysław I Herman oraz Bolesław III Krzywousty. Płock był wówczas faktyczną stolicą, centrum politycznym i kulturalnym. Pozostawili oni po sobie spuściznę, którą możemy podziwiać do dziś, przede wszystkim na majestatycznym Wzgórzu Tumskim.
Po okresie stołecznym miasto stało się stolicą Księstwa Mazowieckiego, zachowując swój prestiż i znaczenie. Ta wielowiekowa historia jest wyczuwalna na każdym kroku, w murach prastarej katedry, na brukowanych uliczkach Starego Miasta i w opowieściach, które zdają się unosić nad wiślaną skarpą.
Wzgórze Tumskie – serce Płocka i panorama, która zapiera dech w piersiach
Naszą wycieczkę musimy zacząć od miejsca absolutnie najważniejszego – Wzgórza Tumskiego. To wysoka na ponad 50 metrów skarpa wiślana, na której skupiają się najważniejsze zabytki miasta. Ale to także, a może przede wszystkim, naturalny taras widokowy. Widok na szeroko rozlaną w tym miejscu Wisłę, na jej drugi brzeg i bezkresną zieleń jest po prostu hipnotyzujący. Nie bez powodu mówi się o tym miejscu „balkon Polski”.
„Panorama z płockiego Wzgórza Tumskiego to jeden z najpiękniejszych nizinnych krajobrazów rzeczno-miejskich w Europie. To harmonijne połączenie dzieła natury i człowieka, gdzie potęga Wisły spotyka się z tysiącletnią historią zapisaną w kamieniu. To widok, do którego się wraca.”
– dr hab. Jan Kulesza, historyk krajobrazu
Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny
Dominującym punktem wzgórza jest romańska bazylika katedralna. Jej budowę rozpoczęto w XII wieku i choć przez wieki była wielokrotnie przebudowywana, do dziś zachowała swój surowy, monumentalny charakter. Wchodząc do środka, poczujemy chłód wiekowych murów i powagę tego miejsca.
Co koniecznie trzeba tu zobaczyć?
- Kaplica Królewska – To absolutny unikat. W sarkofagu spoczywają tu szczątki dwóch polskich władców: Władysława I Hermana i jego syna, Bolesława III Krzywoustego. To jedno z najważniejszych miejsc pochówku władców Polski obok Wawelu i Poznania.
- Replika Drzwi Płockich – Oryginalne, romańskie drzwi z brązu z XII wieku zostały zrabowane i dziś znajdują się w soborze w Nowogrodzie Wielkim w Rosji. W katedrze możemy podziwiać ich wierną kopię, która i tak robi ogromne wrażenie. Każda z kwater przedstawia sceny ze Starego i Nowego Testamentu.
- Poliptyk płocki – Wspaniały, późnogotycki ołtarz, który zachwyca kunsztem wykonania i bogactwem detali.
Muzeum diecezjalne – skarby sztuki sakralnej
Tuż obok katedry, w dawnym opactwie benedyktyńskim, mieści się Muzeum Diecezjalne. Dla miłośników historii i sztuki to pozycja obowiązkowa. Kolekcja jest imponująca i obejmuje nie tylko obiekty sakralne, ale też pamiątki historyczne. Najważniejsze eksponaty to:
- Biblia Płocka – iluminowany manuskrypt z XII wieku, prawdziwy skarb piśmiennictwa.
- Herma św. Zygmunta – relikwiarz na głowę świętego, ufundowany przez Kazimierza Wielkiego. Dzieło sztuki złotniczej najwyższej próby.
- Kolekcja pasów kontuszowych, kielichów mszalnych i szat liturgicznych.
To spokojne, dobrze zorganizowane muzeum, idealne do zwiedzania bez pośpiechu.
Zamek książąt mazowieckich
Budowla, która dziś mieści wspomniane muzeum, to pozostałość po dawnym zamku książąt mazowieckich. Choć z oryginalnej warowni zachowało się niewiele (m.in. dwie wieże: Szlachecka i Zegarowa), to jej mury są niemym świadkiem dawnej potęgi. Warto wejść na Wieżę Zegarową, z której roztacza się kolejny piękny widok na miasto i dolinę Wisły.
Spacer po Starym Mieście – co jeszcze kryje płocka starówka?
Po nasyceniu się widokami ze Wzgórza Tumskiego, zejdźmy na płocką starówkę. Zastanawiając się, płock co warto zobaczyć poza wzgórzem, znajdziemy tu wiele urokliwych miejsc. Stare Miasto w Płocku jest niewielkie, kameralne i idealne na niespieszny spacer.
Stary Rynek i ratusz
Centralnym punktem jest Stary Rynek o nietypowym, pochyłym układzie. Dominantą jest tu klasycystyczny ratusz. To ważny historycznie budynek – to właśnie w nim odbyło się ostatnie posiedzenie Sejmu Królestwa Polskiego w czasie powstania listopadowego. Warto być na rynku w południe, aby usłyszeć hejnał płocki odgrywany z wieży ratuszowej i zobaczyć scenę pasowania Bolesława Krzywoustego na rycerza, odgrywaną przez ruchome figury.
Ulica Grodzka i Tumska – deptak pełen uroku
Od Rynku odchodzi ulica Grodzka, która płynnie przechodzi w ulicę Tumską. To główny deptak miasta, pełen odrestaurowanych kamienic, sklepików i przytulnych kawiarni. To idealne miejsce, aby na chwilę przysiąść, napić się kawy i poobserwować życie miasta. Ulica Tumska doprowadzi nas z powrotem w okolice Wzgórza Tumskiego, zamykając pętlę spaceru.
Mała synagoga i Muzeum Żydów Mazowieckich
Płock, jak wiele polskich miast, miał bogatą historię żydowską. Świadectwem tego jest budynek Małej Synagogi przy ulicy Kwiatka, w którym mieści się dziś nowoczesne i poruszające Muzeum Żydów Mazowieckich. To interaktywna placówka, która w przystępny sposób opowiada o kulturze, życiu codziennym i tragicznej zagładzie społeczności żydowskiej na tym terenie. Warto poświęcić godzinę, by poznać tę część historii miasta.
Płock z perspektywy Wisły – relaks i nowe widoki
Będąc w Płocku, nie można ograniczyć się jedynie do patrzenia na Wisłę ze skarpy. Trzeba zejść na dół i poczuć bliskość rzeki.
Molo i amfiteatr
U stóp Wzgórza Tumskiego znajduje się przyjemny bulwar z piaszczystą plażą oraz molo spacerowe. To jedno z niewielu w Polsce molo zbudowanych na rzece. Spacer po nim daje zupełnie inną perspektywę na potęgę skarpy i górującą nad nią katedrę. Obok molo znajduje się charakterystyczny amfiteatr, wkomponowany w zbocze wzgórza, gdzie latem odbywają się liczne koncerty i festiwale.
Rejs statkiem po Wiśle
Dla pełnego doświadczenia gorąco polecam rejs statkiem wycieczkowym. To doskonała opcja, szczególnie dla osób, które cenią sobie odpoczynek. Z pokładu statku Wzgórze Tumskie prezentuje się najokazalej – dopiero wtedy widać jego ogrom i majestat. To czysta przyjemność i relaks, a także świetna okazja do zrobienia pięknych zdjęć.
Poza utartym szlakiem – mniej znane perełki Płocka
Jeśli macie Państwo więcej czasu, Płock oferuje atrakcje, które często umykają turystom przyjeżdżającym tylko na jeden dzień.
Muzeum Mazowieckie – secesja w najlepszym wydaniu
To prawdziwa perła, o której wie niewielu. Muzeum Mazowieckie w Płocku posiada największe w Polsce zbiory sztuki secesyjnej i Art Déco. Ekspozycja, zaaranżowana w pięknej, secesyjnej kamienicy, przenosi zwiedzających do wnętrz z przełomu XIX i XX wieku. Zobaczymy tu meble, szkło, ceramikę, malarstwo i rzeźbę z tej epoki. To podróż w czasie do świata elegancji i niezwykłego wzornictwa.
„Płocka kolekcja secesji to absolutny fenomen. Podczas gdy Kraków szczyci się Młodą Polską, Płock stworzył sanktuarium dla europejskiej secesji w jej czystej, użytkowej formie. To muzeum o randze europejskiej, które każdy miłośnik sztuki powinien odwiedzić.”
– mgr Anna Wójcik, historyk sztuki
Ogród zoologiczny na skarpie
Dla osób podróżujących z wnukami lub po prostu lubiących kontakt z naturą, płockie ZOO będzie świetnym wyborem. Jego wyjątkowość polega na lokalizacji – również na wysokiej skarpie wiślanej. Spacerując alejkami i podziwiając zwierzęta, możemy jednocześnie cieszyć się pięknymi widokami na rzekę. To jeden z najładniej położonych ogrodów zoologicznych w Polsce.
Praktyczne porady dla seniora – jak zaplanować wizytę?
Na koniec kilka praktycznych wskazówek, które ułatwią Państwu zwiedzanie Płocka.
- Dostępność: Pamiętajmy, że Wzgórze Tumskie to skarpa. Podejście od strony Starego Rynku jest dość strome. Alternatywą jest dojazd taksówką na samo wzgórze lub skorzystanie z kolejki turystycznej „Ciuchcia Tumska”, która kursuje w sezonie i objeżdża najważniejsze atrakcje.
- Tempo zwiedzania: Aby zobaczyć wszystko bez pośpiechu, warto zaplanować na Płock dwa dni. Pierwszy dzień można poświęcić na Wzgórze Tumskie i Stare Miasto, a drugi na Muzeum Mazowieckie i relaks nad Wisłą.
- Nocleg i wyżywienie: Płock oferuje szeroką bazę noclegową, od hoteli po kameralne pensjonaty. W centrum miasta, szczególnie przy deptaku i na Starym Rynku, znajdziemy wiele restauracji serwujących zarówno dania kuchni polskiej, jak i międzynarodowej. Warto poszukać lokalu z widokiem na Wisłę.
Płock to miasto, które udowadnia, że nie trzeba jechać na drugi koniec Polski, by odkryć miejsca niezwykłe. To skarbnica historii, oaza spokoju i galeria najpiękniejszych widoków. Mam nadzieję, że ten artykuł rozbudził w Państwu ciekawość i odpowiedział na pytanie „płock co warto zobaczyć„. Do zobaczenia na wiślanym szlaku!
Źródła
Oficjalny Portal Turystyczny Miasta Płocka – plock.eu/turystyka
Muzeum Mazowieckie w Płocku – muzeumplock.eu
Diecezja Płocka, informacje o Katedrze – diecezjaplocka.pl
„Płock. Przewodnik” – autorstwa Tomasza Korzeniowskiego
Archiwalne materiały i rozmowy z lokalnymi przewodnikami turystycznymi PTTK w Płocku.




0 komentarzy